Yemen’de Suudiler ile savaşan Husiler’in askeri envanterinde neler var?
GZT · 2026-09-18
💡 Hızlı Bilgi
1. Husiler, Suudi Arabistan'ın petrol ve askeri tesislerine yönelik sürü dron ve balistik füze saldırıları düzenleyerek Aramco tesislerini ve Kral Halit Hava Üssü'nü vurdu.
2. Saldırılar sonucunda Suudi Arabistan, Kızıldeniz'e uzanan stratejik Doğu-Batı Petrol Boru Hattı'nı kapatmak zorunda kaldı.
3. Sahada kara taarruzuna geçen Husiler; Muha ve Zübab gibi kıyı kentlerinin yanı sıra Babülmendep Boğazı'nı kontrol eden kritik Perim ve Haniş adalarını ele geçirdi.
4. Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, ABD Başkanı Donald Trump'ı iki kez arayarak acil askeri müdahale talep etti; ancak Trump yeni bir çatışmaya girmeme gerekçesiyle bu talebi reddetti.
5. Yemen meşru hükümet güçleri ise Suudi koalisyonunun hava desteğine ve zırhlı araç yardımlarına rağmen sahada sınırlı ilerleme kaydedebildi.
📊 Detaylı Açıklama
Yemen sahasında çatışan taraflar arasında belirgin bir doktrin ve envanter farkı bulunuyor. İran'ın teknoloji transferiyle asimetrik ve balistik bir güce dönüşen Husiler (Ensarullah), yaklaşık 100 ila 200 adet uzun menzilli balistik füze, 1000 civarında insansız hava aracı ve 100 bin ile 200 bin arasında tahmin edilen savaşçı gücüne dayanıyor. Envanterin en kritik vurucu unsurlarını 1.500 ila 2.000 kilometre menzilli, hipersonik kabiliyetli Filistin-2 füzeleri, Patriot hava savunma sistemlerini aşmak üzere tasarlanan 1.450 kilometre menzilli Hatem füzeleri ve 2.100 kilometre menzilli Burkan serisi oluşturuyor. Bu sistemlerin Yemen'de sıfırdan üretilmediği, ana gövdelerin İran'dan getirilip sahada montajlandığı belirtiliyor.
Husilerin deniz ablukası ve gemisavar stratejisinde radar ufkunun altından uçan 2.100 kilometre menzilli Kuds seyir füzeleri, Çin-İran tasarımı C-801 kökenli El-Mandab serisi füzeler, Asef ve Tankil gemisavar balistik sistemleri yer alıyor. Taktik sahada ise Badr roket serisi ile Rus Kornet kopyası Dehlaviyeh ve Towsan tanksavar füzeleri öne çıkıyor. Örgüt, kamikaze hava gücünde ise sivil pazar parçaları ve ev aletleri devre kartlarıyla üretilen 1.500 dolarlık ucuz Ebabil-T dronlarının yanı sıra 2.500 kilometre menzilli Sammad, Qasef ve Şahit-136 kopyası Waid modellerini kullanıyor. Denizde ise saatte 45 knot hıza ulaşabilen patlayıcı yüklü Tufan serisi insansız kamikaze tekneler ve deniz mayınlarıyla asimetrik baskı kuruyorlar.
Uluslararası ambargolara rağmen silah ve kritik parça sevkiyatı çok katmanlı rotalar üzerinden sürdürülüyor. Birleşmiş Milletler raporlarına yansıyan verilere göre Umman sınırındaki El-Mehra hattı ve Şahn ile Sarfayt sınır kapıları aktif şekilde kullanılıyor. Eskiden Bender Abbas'tan doğrudan kalkan kargo gemileri yerine günümüzde Somali açıklarına demirleyen ana istihbarat ve lojistik gemilerinden (Saviz veya Behşad tarzı) geleneksel ahşap balıkçı teknelerine (dhow) aktarma yapılarak parçalar Yemen sahillerine sokuluyor. Diğer yandan Cibuti ve Eritre'deki paravan şirketler üzerinden sivil konteynerlere gizlenen hassas çipler ve fırlatma platformları sahte evraklarla bölgeye ulaştırılıyor; İran Devrim Muhafızları mühendisleri sahada yerel unsurlara montaj eğitimi veriyor.
Yemen hükümeti ve müttefik aşiret milisleri ise yaklaşık 25 bin kişilik konvansiyonel bir askeri yapı sergiliyor. Hükümet birliklerinin elinde Sovyet mirası T-55, T-62 ve T-72 tankları ile Suudi Arabistan ve BAE'nin sağladığı M60 tankları, Oshkosh M-ATV ve Nimr Ajban zırhlı araçları bulunuyor. Buna rağmen sahadaki asıl omurgayı, üzerine 23 mm ZU-23-2 uçaksavar, 14.5 mm KPV veya Doçka monte edilmiş Toyota Hilux ve Land Cruiser kamyonetler oluşturuyor. Hükümetin hava kuvvetleri savaş nedeniyle büyük oranda tasfiye olmuşken son dönemde onarılan sınırlı sayıdaki F-5 uçakları ile 1.500 kilometre menzilli Ayban ve Nakam isimli kamikaze dronlar devreye alınmaya çalışılıyor.
Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik saldırı stratejisi, pahalı ve balistik hedeflere ayarlanmış Patriot gibi hava savunma sistemlerini sürü taktikleriyle doyurmaya (satürasyona uğratmaya) dayanıyor. Radar kesiti çok küçük, alçak irtifada vadi tabanlarını izleyerek uçan ve rotası kestirilemeyen ucuz İHA'lar eşzamanlı olarak hedeflere yönlendiriliyor. Bu taktikle 8 ve 9 Eylül tarihlerinde Abha, Necran ve Cizan'daki Aramco rafinerileri ile Hamis Müşayt'taki stratejik Kral Halit Hava Üssü hedef alındı. Uydu görüntülerinde petrol depolama tanklarından yükselen yoğun siyah dumanlar, yangınlar ve Kral Halit Üssü'ndeki hangarların aldığı hasarlar net bir şekilde tespit edildi.
Aramco altyapısına yapılan bu darbelerin ardından Suudi Arabistan, 10 Eylül tarihinde Kızıldeniz'e petrol akışı sağlayan stratejik Doğu-Batı Boru Hattı'nı güvenlik gerekçesiyle kapatmak zorunda kaldı. Eşzamanlı olarak Husiler batı kıyısında geniş çaplı bir kara taarruzu başlatarak Muha, Hays, El-Havha ve Zübab yerleşimlerini hükümet güçlerinden geri aldı. Taarruzun en kritik aşamasında Babülmendep Boğazı'nın kilidi niteliğindeki Perim (Meyyun) Adası ve koalisyonun gözetleme noktası olan Haniş Adaları da Husilerin denetimine geçti.
Yaşanan askeri kriz karşısında Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, ABD Başkanı Donald Trump ile aynı gün içinde iki kez acil telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Prens Selman, Amerikan ordusunun Husilere karşı doğrudan ve kapsamlı bir askeri harekât başlatmasını talep etti. Ancak yaklaşan seçimler öncesinde petrol fiyatlarının sıçramasından çekinen ve Amerikan ordusunu Orta Doğu'da yeni bir kara/sıcak çatışma batağına sokmak istemeyen Trump yönetimi, önceliklerinin seyrüsefer güvenliği olduğunu belirterek Suudi Arabistan'ın ortak saldırı talebini geri çevirdi.
🎯 Haber Analisti Yorumu
Yemen sahasındaki mevcut tablo, devlet dışı aktörlerin ucuz ve asimetrik teknolojiler sayesinde konvansiyonel orduları ve milyarlarca dolarlık gelişmiş hava savunma şemsiyelerini nasıl işlevsiz kılabileceğinin en somut askeri dersini sunuyor. 1.500 dolarlık dronlar ile milyonlarca dolarlık hava savunma füzelerini tüketip sistemleri satüre eden Husiler, sadece bölgesel bir gerilla gücü olmaktan çıkıp küresel deniz ticaretini ve enerji hatlarını rehin alabilecek operasyonel bir caydırıcılığa ulaşmış durumdadır.
Babülmendep Boğazı'nın ortasındaki Perim ve Haniş adalarının Husilerin kontrolüne geçmesi, Kızıldeniz-Süveyş hattındaki küresel deniz taşımacılığını doğrudan ateşe atmıştır. Bu durum, küresel navlun fiyatlarını, sigorta primlerini ve tedarik zinciri sürelerini dramatik şekilde artıracak bir potansiyel taşımaktadır. Ancak adaları ele geçirmek ile onları dış müdahalelere ve abluka operasyonlarına karşı ikmal edip elde tutabilmek farklı dinamikler gerektirir; Husilerin açık deniz lojistiğini sürdürülebilir kılıp kılamayacağı bu kazanımın kalıcılığını belirleyecektir.
Suudi Arabistan yönetimi açısından bakıldığında, Doğu-Batı Boru Hattı'nın dahi kapatılmasına yol açan bu güvenlik açığı stratejik bir kırılganlığı tescillemiştir. Riyad, kuzeydeki ana üretim sahalarının daha yıkıcı füzelerle vurulmasından çekindiği için tek başına tam ölçekli bir karşı taarruz başlatamamakta; Washington'dan beklediği koşulsuz askeri kalkanı da bulamamaktadır. ABD'nin seçim takvimi ve enerji piyasalarını sarsmama kaygısıyla doğrudan savaşa girmeyi reddetmesi, Körfez monarşilerinin Amerikan güvenlik garantilerine duyduğu güveni bir kez daha zedeleyecektir.
Önümüzdeki süreçte hem Hürmüz hem de Babülmendep boğazlarının eşzamanlı olarak bir kriz merkezine dönüştüğü bir denklemde, Batılı güçlerin veya bölgesel koalisyonların adaları geri almak adına sınırlı deniz ve hava harekâtları düzenlemesi kaçınılmaz hale gelebilir. Kısa vadede diplomatik bir çözüm ihtimali zayıf kalırken, enerji ve lojistik sektöründeki küresel aktörlerin Kızıldeniz rotasındaki risk primlerini en üst seviyeden fiyatlamaya devam etmesi ve alternatif rotaları zorunlu olarak benimsemesi gerekmektedir.
Kanal: GZT