Türkiye-ABD İlişkilerinde Olumlu Hava Eskisi Kadar Güçlü Olmayabilir | Gazeteci / Hakan Güldağ
BloombergHT · 2026-11-05
💡 Hızlı Bilgi
1. Türkiye-ABD ilişkilerinde hızlı bir iyileşme bekleme; Türk varlıklarında Trump coşkusuna kapılıp acele alım yapma.
2. F-35 ve S-400 gibi dosyalarda somut çözüm sinyali yok; bu başlıklardan bir ralli hikayesi çıkarma, beklemede kal.
3. ABD gümrük vergilerinde indirim hayaliyle ihracatçı hisselerine yüklenme; geçmişte böyle bir kolaylık sağlanmadı.
4. Jeopolitik dengeler Türkiye'nin tamamen dışlanmasını engeller; panikle satışa gitme ama pozisyon artırmak için de acele etme.
5. ABD Kongresi'nden gelebilecek aleyhte tasarılara karşı hazırlıklı ol; piyasadaki ani haber akışlarında sakin kal.
📊 Detaylı Açıklama
Türkiye ile ABD arasındaki ilişkiler yeni dönemde eskisinden çok daha çetin geçecek gibi duruyor. Gazeteci Hakan Güldağ, özellikle Demokratlar ile Türk hükümeti arasında geçmişten gelen köklü sorunların altını çiziyor. Senato ve Temsilciler Meclisi kanadında Türkiye aleyhine yeni tasarılar gündeme gelebilir. Güldağ geçmişte Obama dönemi de dahil olmak üzere bu tür adımların veto edildiğini ya da ertelendiğini hatırlatıyor. Ortadoğu, Rusya ve Ukrayna eksenindeki jeopolitik zorunluluklar Türkiye'nin önemini koruyor. Bu yüzden kısa vadede ilişkileri tamamen koparacak bir felaket tablosu beklenmiyor.
Liderler arasındaki sıcak diyalog piyasada her zaman somut kazanç anlamına gelmiyor. Güldağ, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Trump arasındaki kişisel kimyanın geçmişte iyi işlediğini kabul ediyor. Ancak madalyonun diğer yüzünü net sorularla açıyor: Trump görevdeyken gümrük vergilerini indirdi mi? F-35 sorununu çözdü mü? S-400 krizine bir çare buldu mu? Bu soruların tamamının cevabı koskoca bir hayır. Trump sözlü olarak hak verse bile hiçbir somut adım atmadı. Bu yüzden liderler anlaşıyor diye piyasada mucize beklemek fazlasıyla saflık olur.
Cumhuriyetçi kanatta işler sanıldığı kadar pürüzsüz ilerlemiyor. Güldağ, Trump'ı iktidara taşıyan koalisyonun kendi içinde büyük çatlaklar barındırdığını söylüyor. Trump son süreçte çok fazla yıprandı. Putin ve Şi Cinping gibi küresel liderler karşısında ABD'nin inandırıcılığı eskisinden çok daha fazla sorgulanıyor. Bu tabloda J.D. Vance gibi yeni figürler öne çıkıyor. Güldağ'a göre Washington yönetimi bir süre sonra dış dünyayla veya Türkiye ile uğraşmaktan ziyade kendi iç hesaplaşmalarına odaklanmak zorunda kalacak.
ABD iç ekonomisindeki derinleşen adaletsizlik siyasetin dengesini doğrudan bozuyor. Güldağ The Economist dergisinin son analizine dikkat çekiyor. Yüzde üçün üzerindeki Amerikan büyümesi toplumun geniş kesimlerine ulaşmıyor. Zengin sınıflar vergi indirimlerinden büyük paralar kazanırken çalışan kesim kesintiler ve hayat pahalılığı altında eziliyor. Suçu sadece İran'a ya da petrol fiyatlarına atmak gerçeği açıklamaya yetmiyor. Halkın yaşadığı geçim derdi, mevcut yönetimin ve Cumhuriyetçilerin altındaki zemini hızla kaydırıyor.
Seçmen tabanındaki kopuş önümüzdeki dönemin siyasi risk haritasını netleştiriyor. Güldağ, J.D. Vance'in Teksas ve Kansas gibi eyaletlerdeki oy kayıplarına dair sözlerini özellikle vurguluyor. O bölgelerde Cumhuriyetçi seçmen sandığı boykot etmedi; bizzat gidip rakip adaylara oy verdi. Kendi çekirdek tabanını bile kaybeden bir siyasi hareketin dış politikada rahat kararlar alması imkansız. Güldağ bu gerçeğin hem ABD iç dengelerini hem de Türkiye gibi ülkelerle yürütülecek diplomatik temasları çok daha kırılgan hale getireceğini belirtiyor.
🎯 Finans Uzmanı Yorumu
Hakan Güldağ'ın çizdiği tablo, liderler arası dostluk masallarına kapılan piyasa oyuncuları için tam bir gerçeklik testidir. Finansal piyasalarda en sık yapılan hata, siyasi söylemleri hemen şirket bilançolarına yansıyacak somut bir kâr gibi fiyatlamaktır. Oysa geçmiş dönem çok açık bir ders verdi: Beyaz Saray'dan gelen samimi mesajlar Türkiye'ye uygulanan yaptırımları kaldırmadı, demir-çelik vergilerini hafifletmedi. Dolayısıyla bugünkü ortamda siyasi haberlerle yukarı yönlü pozisyon açmak tamamen gereksiz bir risk taşır.
Mevcut şartlar altında Türk varlıklarında pozisyon artırmak için acele edilmemeli, net bir şekilde "bekle ve gör" stratejisi uygulanmalıdır. ABD Kongresi'nden gelebilecek dönemsel yaptırım tasarıları Borsa İstanbul ve Türk Lirası üzerinde ani dalgalanmalar yaratabilir. Jeopolitik konumumuz bizi masada tutar ama ABD'den Türk ekonomisine bir kaynak ya da kolaylık akmasını sağlamaz. Bu sebeple dış siyaset kaynaklı bir ralli beklentisiyle bu seviyelerden hisse almak doğru bir adım değildir.
Küresel tarafta ise ABD halkının hissettiği enflasyon ve geçim sıkıntısı, faiz indirim süreçlerinin öyle kolayca yürümeyeceğini gösteriyor. Enerji maliyetlerindeki oynaklık ve tabana inmeyen ekonomik büyüme, küresel risk iştahını frenler. Gelişmekte olan ülkelere yönelik yabancı sermaye girişleri bu belirsizlik ortamında sınırlı kalacaktır. Yatırımcıların dış kaynaklı bir para bolluğu hayalinden uzak durması gerekir.
Özetle duruşumuz nettir: ABD ile ilişkilerde pembe tablo beklentisiyle alım yapma, elindeki nakdi ve defansif pozisyonları koru. Piyasada haber akışına bağlı olarak yaşanabilecek panik satışları olursa, bunları şirket temel değerlerine bakarak seçici fırsatlar olarak izle; ama şimdilik kenarda kalıp süreci izlemek en sağlıklı yoldur.
⚠️ Bu içerik yatırım tavsiyesi değildir.
Kanal: BloombergHT