Mahfi Eğilmez ve Nuri Sevgen Altını, The Economist'in Kapağını ve Gündemdeki Konuları Yorumladı!
CNBC-e · 2026-11-18
💡 Hızlı Bilgi
1. Altını bu seviyeden ALMA; ons tarafında 3850 dolar aşılmadıkça 3600 dolara doğru 100-150 dolarlık ek düşüş riski masada.
2. Altında yüksek maliyetle zararda yakalandıysan bekleme; pozisyonda çakılı kalmak yerine call (alım) opsiyonuyla hedge edip nakdi başka yerde çalıştır.
3. Borsa İstanbul için dip görüldü ancak fon krizinin artçıları sürdüğü için yeni pozisyon açma, temkinli BEKLE.
4. Özel sektör tahvillerinden (ÖST) uzak dur; fonların borç çevirme mekanizması tıkandı, nakitsiz yakalanan şirketler var.
5. Gümüşte yeni alım için acele etme; Çin ekonomisindeki yavaşlama ve azalan sanayi talebi sebebiyle baskı sürüyor.
📊 Detaylı Açıklama
Borsa İstanbul tarafında son dönemde yaşanan sert satış dalgasında taban seviyeler görüldü. Nuri Sevgen yaşanan durumu doğrudan portföy şirketlerinin üzerine düşen bir meteora benzetiyor. Fon tasfiyeleri yüzünden halka arz endeksi yüzde 65, tüm endeks yüzde 52 değer kaybetti. BIST 30 hisselerinin borsa dışı blok satışlarla portföy şirketlerine devredilmesi piyasayı 11.000 seviyelerinden döndürdü. Şirket patronlarının geri alımları tabanları çözdü. Ancak bu dönüş hemen yeni bir ralli anlamına gelmiyor; yatırımcının kenarda bekleyip hasarın boyutunu görmesi gerekiyor.
Krizin en tehlikeli boyutu özel sektör tahvillerinde patlak veriyor. Şirketler banka kredisi bulamadığı için borçlarını fonlara tahvil ihraç ederek çeviriyordu. Fonlar zorunlu satışa geçince bu tahvilleri yeniden vadelendirme imkanı tamamen kesildi. Birçok şirket nakitsiz yakalandı ve ana parayı ödeyememe riskiyle karşılaştı. Merkez Bankası bankaları bu tahvillere destek olmaya çağırıyor. Ancak Sevgen'e göre bu adım, portföy krizini doğrudan bankacılık bilançolarına taşıma tehlikesi barındırıyor.
Aracı kurum sektörü bu operasyonlardan ağır darbe aldı. 17 Eylül sonrasında borsa işlem hacimleri yüzde 40 eridi ve 5 aracı kurumun işlemleri durduruldu. Sektörde çalışan 7 bin 700 personelin giderleri toplam maliyetin yüzde 44'ünü buluyor. Kredili hesapların eksiye düşmesi kurum bilançolarında ciddi yaralar açtı. Borsa toparlansa bile aracı kurumların ve faktoring şirketlerinin bu yükü atlatması uzun zaman alacak.
MSCI endeksinden çıkış tartışmaları yabancı yatırımcı tarafını kilitledi. Benchmark altına düşen Sabancı Holding ve Astor endeksten çıkarıldı. MSCI yeni hisse ekleme sürecini Haziran ayına kadar dondurdu. Türkiye'nin alt lige, yani sınır piyasalar (Frontier Market) sınıfına düşürülme korkusu henüz masadan kalkmadı. Mahfi Eğilmez, MSCI'ın bu niyetle hareket etseydi doğrudan adım atacağını, verilen sürenin toparlanma için bir fırsat olduğunu belirtiyor.
Altın cephesinde çok sert bir geri çekilme yaşanıyor. Nuri Sevgen, ons altının 3850 dolar üzerine yerleşemedikçe düşüş trendini koruyacağını vurguluyor. Masadaki teknik hedef 3600 dolara kadar 100-150 dolarlık ek bir çekilme. ABD tahvil faizlerinin sert yükselmesi ve kaldıraçlı ETF fonlarının zorunlu algoritmik satışları altını aşağıya basıyor. Bu yüzden Sevgen kısa vadede bu seviyelerden yeni altın alımını riskli buluyor.
Sevgen, yüksek seviyelerden altına yakalanan yatırımcılar için ezber bozan bir türev stratejisi öneriyor. Zirveden altın alıp maliyeti eriyen birinin orada çaresizce beklemesi büyük bir matematik hatası. Bunun yerine kalan ana parayı kurtarıp, düşük primle iki yıl vadeli alım (call) opsiyonu almak gerekiyor. Böylece nakit başka getiri araçlarında çalışırken, altının olası yükseliş potansiyeli opsiyon üzerinden korunmuş oluyor.
Mahfi Eğilmez ise altının her halükarda portföylerin demirbaşı olması gerektiğini savunuyor. Kısa vadede faizlerin yüksekliği altını ezse de uzun vadede paranin değerini koruyan tek gerçek sığınak altın. Eğilmez ayrıca altın fiyatlarındaki düşüşün içeride ciddi bir servet erimesi yarattığını söylüyor. Bu kayıp yüzünden tüketiciler harcamalarını kıstı; otomotiv ve gayrimenkul talebi bıçak gibi kesildi.
Gümüş tarafında Türk yatırımcısının kötü bir zamanlamayla zirvede oyuna girdiğini hatırlatıyorlar. Gümüş bir finansal araçtan ziyade sanayi metali niteliği taşıyor. Çin'in güneş panelleri ve elektrikli araç üretimindeki ivme kaybı gümüş talebini baltaladı. Zirveden hızla aşağı gelen gümüş için de kısa vadede toparlanma sinyali bulunmuyor.
Petrol fiyatları tarafında Moody's'in 90-110 dolar aralığı tahmini ve 92-93 dolarlık ortalama fiyat öngörüsü tartışıldı. Türkiye'nin ekonomi programında 65 dolar olarak hesaplanan petrolün 93 dolara dayanması hesapları altüst ediyor. Mahfi Eğilmez, enerji maliyetindeki bu yüzde 50'lik sapmanın cari dengeyi ve iç piyasadaki mazot-ulaşım maliyetlerini çok sert vuracağını hatırlatıyor.
Japonya Merkez Bankası'nın faiz artırımları küresel finansın en büyük saatli bombası olarak duruyor. Yıllarca süren sıfır faiz ortamı yüzünden 4 trilyon dolarlık ucuz borçlanma fonu (carry trade) dünyaya dağılmıştı. Japonya faiz artırdıkça bu paralar geri çağrılıyor ve gelişmekte olan piyasalar likidite krizi yaşıyor. Fed tarafında ise 50 baz puanlık faiz artışı söylentileri gerçeği yansıtmıyor; ABD büyümesi güçlü olduğu için olağan 25 baz puanlık adımların sürmesi bekleniyor.
🎯 Finans Uzmanı Yorumu
Konuşmacıların piyasa analizi fazlasıyla gerçekçi bir zemine basıyor. Borsa İstanbul'da fonların tasfiyesiyle oluşan yangın söndürüldü ama küller hala sıcak. Dip görüldü demek, hemen yeni bir yükseliş trendi başlayacak demek değildir. Şirketlerin özel sektör tahvillerini ödeyemediği bir ortamda likidite sıkışıklığı reel sektöre ve bankalara yayılma riski taşıyor.
Altın konusundaki teknik okuma oldukça net: Bu seviyelerden agresif alım yapmak doğru değil. Ons altında 3850 dolar direnci aşılmadıkça 3600 dolar ihtimali masada duruyor. Mahfi Hoca'nın portföy sepetinde altın bulundurma kuralı uzun vade için doğru bir refleks; fakat Nuri Sevgen'in işaret ettiği faiz baskısı ve robotik ETF satışları kısa vadede altının nefesini kesiyor. Parasını korumak isteyenin düşüşün durulduğunu görmeden acele etmemesi şart.
En büyük risk faktörü iç piyasada dönen ciro kaybı ve borç çevirme krizidir. Esnafın sandviç bile satamadığı, lüks restoranların boş kaldığı bir döneme girdik. Paranın dolaşım hızı sıfırlanırken şirketlerin yüksek faizle tahvil çevirmesi imkansız hale geliyor. Kredili pozisyon taşıyan küçük yatırımcıların ve yüksek faiz vadeden şirket tahvillerine para bağlayanların temerrüt riskine karşı acilen pozisyon küçültmesi gerekiyor.
Önümüzdeki dönemin pozisyon özeti çok açık: Borsada tabanlar çözüldü diye hemen hisseye hücum etme, krizin şirket bilançolarındaki tahribatını bekle. Altında 3600 seviyelerine kadar geri çekilme ihtimalini izle, acele alım yapma. Portföyü yüksek getirili güvenli enstrümanlarda tutarak nakit ağırlığını korumak şu aşamada en sağlıklı yoldur.
⚠️ Bu içerik yatırım tavsiyesi değildir.
Kanal: CNBC-e