Mahfi Eğilmez: İhracatın Bu Kur Seviyesiyle Artmaya Devam Etmesi Büyük Başarı!
CNBC-e · 2026-11-06
💡 Hızlı Bilgi
1. TCMB politika faizi: Bu yıl faiz indirimi yapma, mevcut seviyeyi koru ve bekle.
2. Yıl sonu enflasyon tahmini: Yıllık TÜFE yüzde 30 sınırını aşar, yılı yüzde 31 civarında bekle.
3. Türk lirası mevduat pozisyonu: Net getiri avantajı zayıflıyor, stopaj indirimi gelmezse dövize yönelim artabilir.
4. Döviz kuru (Dolar/TL): Değerli Türk lirası sürdürülemez, seçim sonrasına ertelenen kur ayarlaması riskine dikkat et.
5. İmalat sanayisi hisseleri: 31 aydır daralan sektörde yeni kapasite yatırımı yapma, temkinli kal.
📊 Detaylı Açıklama
Mahfi Eğilmez, Ekim ayı enflasyon verilerini değerlendirirken dezenflasyon sürecinin beklenenden yavaş ilerlediğini belirtiyor. Aylık TÜFE yüzde 2,58 artış gösterdi. Yıllık enflasyon ise yüzde 29,77 seviyesine çıktı. Eğilmez, petrol fiyatları ve maliyet şoklarının etkisine dikkat çekiyor. Kasım ve Aralık aylarında geçen yılın düşük baz etkisi ters çalışacak. Bu nedenle yıl sonu enflasyonu yüzde 31 civarında kalacak.
Faiz politikası tarafında Eğilmez çok net bir duruş sergiliyor: Bu yıl faiz indirilmemeli. Merkez Bankası'nın politika faizi yüzde 36 civarında bulunuyor. Enflasyon yüzde 31-32 olsa bile arada koruyucu bir marj var. Eğilmez, beklentileri düzeltmenin tek başına faizle mümkün olmadığını savunuyor. Hukuk, demokrasi ve kurumlara güven tesis edilmeden para politikasının aktarım mekanizması tam çalışmıyor.
İmalat sanayisinde işler giderek zorlaşıyor. İmalat PMI verisi 47,9'dan 47,3'e geriledi. Sektördeki daralma 31. ayına ulaştı. İncelenen 10 sanayi sektöründen sadece ikisi büyüme bölgesinde kaldı. Sanayiciler hem zayıf taleple hem de yüksek girdi maliyetleriyle boğuşuyor. Eğilmez, sanayinin milli gelir içindeki payının yüzde 23'lerden yüzde 17'ye indiğini vurguluyor.
Değerli Türk lirası ihracatçıyı zorluyor. Buna rağmen Ekim ayı ihracatı yüzde 8,1 artarak 25,9 milyar dolara ulaştı. Eğilmez, Avrupa pazarındaki durgunluğa ve kur baskısına rağmen bu performansı büyük bir başarı olarak görüyor. Ancak mevcut kur politikasının uzun süre taşınamayacağını söylüyor. Siyasetçilerin değerli kur illüzyonuna kapıldığını ve düzeltmenin seçim sonrasına kalabileceğini ekliyor.
İç talepteki soğuma otomotiv satışlarında açıkça görülüyor. Ekim ayında otomobil ve hafif ticari araç pazarı yıllık bazda yüzde 30,4 daraldı. İlk 10 aylık toplam kayıp ise yüzde 15'i aştı. Finansman maliyetlerinin yüksekliği ve tüketici kredilerindeki sıkılaşma büyük harcama kararlarını doğrudan engelliyor.
Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan ise çekirdek enflasyon göstergelerindeki yumuşamaya odaklanıyor. Karahan, ana eğilimin yüzde 23,7 seviyesine indiğini belirtiyor. Yeni kiralardaki artış hızının gerilemesi hizmet enflasyonunu aşağı çekiyor. Ancak bilanço tarafında rezerv kaybı var. 27 Şubat'ta 210 milyar dolar olan brüt rezervler 30 Ekim'de 158 milyar dolara indi. Bu düşüşün 30 milyar doları altın fiyatlarındaki erimeden kaynaklandı.
ABD tarafında açıklanan tarım dışı istihdam verisi piyasayı şaşırttı. Beklenti 65 bin artış yönündeyken veri 165 bin geldi. İşsizlik oranı yüzde 4,1'e geriledi. Ekonomist Fatih Keresteci, bu tablonun Fed'in elini güçlendirdiğini savunuyor. Güçlü büyüme verisi, Fed'in faiz tarafında sıkı duruşunu sürdürmesine yol açacak.
Fatih Keresteci, içerideki likidite krizine değinerek Merkez Bankası'nın Aralık ve Ocak aylarında 100'er baz puan faiz indirebileceğini tahmin ediyor. Fakat önemli bir tehlikeye işaret ediyor: Türk lirası mevduat faizi yüzde 38 seviyesinde. Yüzde 17,5 stopaj kesilince aylık net getiri yüzde 2,5'e iniyor. Dolar kurunun aylık artışı zaten yüzde 1,8 civarında seyrediyor. Aradaki yarım puanlık fark Türkiye'nin riskini karşılamaya yetmiyor. Stopaj indirimi yapılmazsa yerli yatırımcı yeniden dövize yönelebilir.
🎯 Finans Uzmanı Yorumu
Eğilmez'in faiz indirimi konusundaki temkinli yaklaşımı son derece yerindedir. Yıllık enflasyon yüzde 30 eşiğine demir atmışken erken bir faiz indirimi tüm kazanımları heba eder. Son iki ayın baz etkisi lehte değil, aleyhte işleyecek. Dolayısıyla Merkez Bankası'nın aralık ayında faiz indirimine gitmesi piyasa beklentilerini yeniden bozar.
Türk lirasının yapay olarak aşırı değerli tutulması stratejisi sonuna yaklaşıyor. İhracatçının fedakarlığı ve pazar arayışı takdire şayan fakat sürdürülebilir değil. Sanayide 31 aydır süren daralma kalıcı istihdam ve pazar kayıpları yaratıyor. Rezervlerin 158 milyar dolara gerilemesi de kuru tutmanın maliyetinin arttığını gösteriyor.
Yatırımcı açısından Türk lirası mevduatın sunduğu getiri kalkanı inceliyor. Keresteci'nin yaptığı matematik çok net bir tablo koyuyor: Net getiri ile kur artışı arasındaki makas yarım puana kadar daraldı. Stopaj avantajı yeniden sağlanmazsa sistemden çıkan para doğrudan dövize ve altına akar. Fon piyasasındaki likidite tıkanıklığı bu riski daha da büyütüyor.
Mevcut konjonktürde finansal pozisyon alırken temkinli kalmak gerekiyor. Sanayi hisselerinde ve büyüme odaklı şirketlerde agresif alım yapma, beklemede kal. Faiz indirimi söylentilerine kapılıp Türk lirası varlıklarda tek taraflı risk alma. Portföylerde döviz cinsi likit varlıkları ve altın korumasını zayıflatmadan bekle pozisyonunu koru.
⚠️ Bu içerik yatırım tavsiyesi değildir.
Kanal: CNBC-e