#CANLI | Tuna Öztunç ile Dünyada Bugün - 29.10.2026
TGRT Haber TV · 2026-10-30
💡 Hızlı Bilgi
1. İsrail genel seçiminde Netanyahu'nun aşırı sağcı bloğu 61 sandalyeye ulaşamadı; hükümet kurulamadığı için 100 gün içinde yeniden erken seçim bekleniyor.
2. Ermenistan Parlamentosu çıkan tekmeli yumruklu kavganın ardından Zengezur koridoru projesini onayladı; ABD ortak girişimde yüzde 74 hisse aldı.
3. İspanya'da duran trene başka bir hızlı trenin arkadan çarpmasıyla 69 kişi can verdi; facianın kontrolörün hatalı hareket izninden kaynaklandığı belirlendi.
4. Trump ekibinin Rusya ile savaşı bitirip Sahalin petrolü ve boru hatları üzerinden ortak enerji ticareti yapmayı planladığı basına sızdı.
5. Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde, görev süresini tamamlamadan Şubat 2027 itibarıyla istifa edeceğini duyurdu.
📊 Detaylı Açıklama
İsrail'de sandıkların neredeyse tamamı sayıldı ama kriz çözülmedi. Başbakan Binyamin Netanyahu önderliğindeki aşırı sağ blok mecliste 61 sandalyelik çoğunluğu bulamadı. Eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot liderliğindeki muhalefet de tek başına yetersiz kaldı. Ortak Arap Listesi ve Ra'am partisinin sandalye sayısını artırması dengeleri tamamen değiştirdi. Muhalif bloktaki Yair Golan gibi isimler daha önce mesafeli durdukları Arap partileriyle uzlaşma sinyali verdi. Yine de Washington kulislerinde kimsenin kolay hükümet kuramayacağı ve ülkenin 100 gün içinde yeniden sandığa gideceği konuşuluyor.
Seçim sonuçlarıyla birlikte İsrail meclisine giren aşırı radikal figürler büyük tepki topluyor. İç güvenlik birimlerinin daha önce sakıncalı gördüğü Moshe Feiglin bu isimlerden biri oldu. Feiglin, Gazze'deki tüm çocukları düşman ilan eden çıkışlarıyla biliniyor. Meclise giren bir diğer isim Anamel Dorfman ise geçmişte Filistinlilere yönelik şiddeti öven eylemleriyle tanınıyor. Aşırı sağcı milletvekillerinin mecliste yer alması, Gazze'ye gıda ve su akışının tamamen kesilmesi çağrılarını yeniden tırmandırıyor.
Amerika Birleşik Devletleri'nde 3 Kasım ara seçimlerine günler kala tansiyon yükseldi. Anketlere göre Donald Trump'ın onay oranı yüzde 32 seviyesine kadar geriledi. Eski Başkan Barack Obama Georgia mitinginde sahneye çıkarak Trump'ı sert sözlerle hedef aldı. Obama, halk yüksek benzin fiyatları ve savaş masraflarıyla boğuşurken Trump'ın Beyaz Saray'da altın süslemelerle uğraştığını söyledi. Pentagon verilerine göre İran savaşına 47 milyar dolar harcandı. Demokratların Kongre'de çoğunluğu kazanması halinde Trump için görevden alma ve azil süreci başlatılabileceği belirtiliyor.
İspanya'da Madrid ile Endülüs arasında sefer yapan iki yüksek hızlı tren çarpıştı. Raylarda bilgisayar arızası nedeniyle duran Iryo şirketine ait trene, arkadan gelen Renfe'ye ait başka bir tren çarptı. Çarpmanın şiddetiyle üç vagon şarampole yuvarlandı ve 69 yolcu yaşamını yitirdi. Telsiz kayıtları, hattaki tren durmasına rağmen kontrol merkezinin arkadaki trene ilerleme onayı verdiğini gösterdi. Başbakan Pedro Sanchez hükümetine tepki gösteren yaklaşık bin beş yüz kişi Madrid'deki Ulaştırma Bakanlığı binası önünde istifa sloganları attı.
Ukrayna'da ateşkes tartışmaları sürerken Washington ile Moskova arasında gizli bir ekonomik plan hazırlandığı öne sürüldü. Financial Times'ın aktardığına göre Trump'ın temsilcisi Steve Witkoff ile Rus müzakereci Kiril Dmitriyev enerji projeleri üzerinde görüşüyor. Plana göre Amerikan firmaları Sibirya'daki Sahalin 1 petrol sahasına dönecek. Rus petrolü Ukrayna'daki Drujba hattından Amerikan aracılarıyla Avrupa'ya satılacak. Hasar görmeyen Kuzey Akım 2 boru hattından Almanya'ya gaz sevkiyatı ve Rus titanyumunun ABD havacılık sektörüne verilmesi de masada bekliyor.
Rusya lideri Vladimir Putin, Moskova'daki Afrika zirvesinde Elon Musk'a açıkça övgüde bulundu ve Musk için dahi ifadesini kullandı. Starlink uydularının Ukrayna cephesinde yavaşlatılması Rus ordusunun işini kolaylaştırıyor. Amerikan Kongresi bu yavaşlatma kararını araştırmak istedi ama Pentagon soruşturma talebini geri çevirdi. Sahada ise saldırılar hız kesmedi. Rus dronları Dnipro kentindeki bir tren istasyonunu ve Çernihiv bölgesini vurdu; siviller ve çocuklar hayatını kaybetti.
Ermenistan Parlamentosu'nda muhalefet ile Başbakan Nikol Paşinyan'ın milletvekilleri yumruk yumruğa kavga etti. Koridorlara taşan kavganın ardından meclis kritik bir oylama yaptı. Azerbaycan ile Nahçıvan'ı bağlayacak Zengezur koridoru projesi 32'ye karşı 63 oyla kabul edildi. Sünik bölgesinden geçecek 43 kilometrelik hatta kurulacak ortak şirkette ABD yüzde 74, Ermenistan ise yüzde 26 pay sahibi olacak. Muhalefet projenin ulusal egemenliğe zarar verdiğini savunuyor.
Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde beklenmedik bir kararla görevini bırakacağını açıkladı. Normalde 2027 sonuna kadar koltukta kalması beklenen Lagarde, Şubat 2027 başında ayrılacağını bir video ile bildirdi. Öte yandan küresel krizler tüketiciyi doğrudan vuruyor. İngiltere hükümetinin olağanüstü haller için 72 saatlik gıda stoku yapın çağrısı market raflarını boşalttı. Petrol fiyatlarının aşırı artması yüzünden yüz binlerce dolar ödeyen lüks bir dünya turu gemisi de yakıt alamayınca Kamboçya limanında yolcularını tahliye etmek zorunda kaldı.
🎯 Haber Analisti Yorumu
İsrail'deki parlamento aritmetiği Netanyahu'nun siyasi manevra alanını neredeyse tamamen bitirdi. Ne sağ blok ne de muhalefet kendi başına hükümet çıkarabiliyor. Arap partilerinin kilit konuma gelmesi İsrail sağı için büyük bir açmaz yarattı. Golan gibi merkez sol figürlerin Arap partileriyle masaya oturma zorunluluğu, ülkedeki radikal sağ seçmeni daha da hırçınlaştıracaktır. Bu tablo altında kurulacak herhangi bir kırılgan koalisyon birkaç aydan fazla yaşayamaz. En gerçekçi seçenek, seçmenin çok geçmeden yeniden sandık başına gitmesidir.
Trump ile Putin arasında sızan ekonomik işbirliği taslağı, Ukrayna'nın diplomatik bir tuzağa çekildiğini kanıtlıyor. Washington, savaşı barış idealinden ziyade enerji pazarlarını yeniden bölüşmek için bitirmek istiyor. Sahalin 1 projesi ve Drujba hattı üzerinden Avrupa'ya Rus petrolü satma planı, Kiev yönetiminin pazarlık gücünü yerle bir eder. Elon Musk'ın Starlink uydularını kısıtlamasına Pentagon'un göz yumması da bu pazarlığın askeri ayağını açıkça doğruluyor.
Zengezur koridorunda ABD'nin yüzde 74 hisse alması Kafkasya'daki güç dengelerini kökten sarsacak niteliktedir. Paşinyan hükümeti Rusya'nın geleneksel nüfuzunu kırmak için Batı sermayesini sahaya çekiyor. Ancak Ermenistan iç politikasındaki yumruklu kavgalar bu projenin halk nezdinde kolay kabullenilmeyeceğini gösteriyor. İran'ın sınır komşusunda dev bir Amerikan denetimi görmekten rahatsız olacağı ve bölgesel baskısını artıracağı açıktır.
Önümüzdeki günlerde dünya siyasetinin kalbi doğrudan ABD'deki 3 Kasım ara seçimlerinde atacaktır. Trump'ın onay oranının yüzde 32'ye çakılması, Kongre'nin Demokratların kontrolüne geçme ihtimalini çok güçlendirdi. Eğer Demokratlar Temsilciler Meclisi ve Senato'yu alırsa, Trump yönetimi içeride azil davalarıyla kilitlenir. Bu kilitlenme, Beyaz Saray'ın İsrail'e verdiği koşulsuz desteği ve Putin ile planlanan enerji ortaklıklarını tamamen durdurabilir.
Kanal: TGRT Haber TV