#CANLI | ABD’de Seçim Başladı: Trump Seçim Öncesi Neler Söyledi? - Pınar Işık Ardor ile Bu Akşam
TGRT Haber TV · 2026-11-04
💡 Hızlı Bilgi
1. ABD'de kritik ara seçimler için oy verme işlemi başladı; erken oylamada sandığa gidenlerin sayısı 57 milyonu aştı.
2. Donald Trump, Temsilciler Meclisi'ni kaybetmesi durumunda kongreden gelen tüm tasarıları engelleyerek "Bay Veto" olacağını açıkladı.
3. ABD-İsrail ekseninde İran'a yönelik nükleer saldırı iddiaları ve Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışı küresel gündemin ilk sırasına yerleşti.
4. Türkiye'de hükümet kanadı, en düşük emekli maaşları ve prim adaleti için yeni bir refah payı düzenlemesi hazırlığına girişti.
5. Uzmanlar, seçim sonuçlarının Türkiye-ABD savunma sanayisi ve Suriye'deki askeri dengeler üzerinde doğrudan belirleyici olacağını belirtti.
📊 Detaylı Açıklama
Program sunucusu Pınar Işık Ardor yayını açarken Türkiye iç siyasetindeki sıcak emekli maaşı tartışmalarına değindi. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın adalet ve hakkaniyet vurgusu yaptığını, Çalışma Bakanı Vedat Işıkhan ile Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın yeni düzenleme sinyalleri verdiğini aktardı.
Gazeteci Gaffar Yakınca, emeklilerin son yıllarda hızla eriyen alım gücüne dikkat çekti. Enflasyon farkının tek başına yetmediğini, gıda ve kira gibi zorunlu kalemlerin resmi enflasyonun çok üzerinde arttığını belirterek seyyanen zam veya taban maaş artışının şart olduğunu söyledi.
Gürkan Zengin ise sosyal güvenlik sistemindeki aktüerya dengesinden ziyade gelir adaletine odaklandı. Türkiye'de 1 milyon 100 bin kurumlar vergisi mükellefinin neredeyse yarısının zarar bildirdiğini, vergi yükünün tamamen bordrolu çalışan ve emeklinin sırtına bindiğini ifade etti.
Yayın daha sonra ABD ara seçimlerine odaklandı. Zengin, başkanlık seçiminden iki yıl sonra yapılan bu oylamanın Temsilciler Meclisi'nin tamamını ve Senato'nun üçte birini kapsadığını, başkanın yasama gücünü denetleme açısından hayati bir işlev gördüğünü anlattı.
Donald Trump'ın seçim öncesi yaptığı çıkışlar stüdyoda geniş yankı buldu. Trump, seçmenine "Pusulada ben varmışım gibi oy verin" çağrısı yaparken, kaybetmesi durumunda "Bay Veto" haline gelip kongrenin tüm kararlarını kilitleyeceğini açıkça ilan etti.
Trump'ın "Amerikalılar benden sıkılırsa İsrail'e gider başbakan olurum, orada onay oranım yüzde 99" sözlerini değerlendiren Yakınca, bu çıkışın tamamen AIPAC (Amerikan-İsrail Kamu İşleri Komitesi) ve güçlü Siyonist lobilere yönelik bir seçim rüşveti olduğunu savundu.
New York'tan canlı yayına bağlanan TGRT Haber muhabiri Dilek Kaya, sabah erken saatlerden itibaren okullardaki spor salonlarında kurulan sandıklarda yoğunluk yaşandığını aktardı. Erken oy kullanan seçmen sayısının 57 milyonu geçerek tarihi bir rekora ulaştığını ve bu durumun Demokrat seçmenin motivasyonuna işaret edebileceğini söyledi.
New York'ta yaşayan araştırmacı yazar İsmail Güzel, Trump döneminde market fiyatlarının, ev kiralarının ve kredi kartı faizlerinin fırladığını dile getirdi. Orta sınıfın ciddi bir geçim krizinde olduğunu belirten Güzel, 41 trilyon dolara dayanan kamu borcuna rağmen kaynakların savaşa harcanmasının tepki topladığını vurguladı.
İran savaşına ve Tucker Carlson'ın ortaya attığı nükleer saldırı iddialarına değinen Güzel, Netanyahu'nun ABD yönetimlerini yıllardır İran'a saldırtmak istediğini kaydetti. Hürmüz Boğazı'ndaki gerilim sırasında petrol fiyatları dalgalanırken Trump'ın ailesinin dahi borsa hareketlerinden büyük kazançlar sağladığı iddialarını hatırlattı.
Profesör Doktor Armağan Öztürk, ABD'de bir "mavi dalga" (Demokrat Parti yükselişi) beklendiğini ancak Senato'da eyalet bazlı dengelerin Cumhuriyetçileri koruyabileceğini açıkladı. Kongrenin kaybedilmesi durumunda Trump'ın dış politikadaki hareket alanının ciddi bütçe ve yasal kısıtlamalarla daralacağını belirtti.
Nükleer risk konusunu ele alan Öztürk, nükleer söylemin masada bir diplomatik baskı ve pazarlık kozu olduğunu savundu. İran ile Abu Dabi'de yürütülen gizli diplomatik temasların seçim öncesi petrol fiyatlarını düşürme amacına hizmet ettiğini ancak Tahran'ın sert şartlar ileri sürdüğünü ekledi.
Doktor Özgenur Reyhan Güler ise Trump'ın "Önce Amerika" diyerek uzun savaşları bitirme vaadiyle gelip kendisini 8 aydır süren bir İran çatışmasının içinde bulmasını büyük bir çelişki olarak yorumladı. Güler, havadan bombalamanın Vietnam, Irak ve Afganistan örneklerinde olduğu gibi siyasi zafer getirmeyeceğini hatırlattı.
Güler ayrıca Türkiye açısından sonuçları analiz etti; Demokratların kongreyi alması halinde dahi ABD'nin İsrail politikasının kökten değişmeyeceğini ancak Suriye'deki askeri harcamalar ve F-35 ile S-400 yaptırımları gibi dosyalarda yeni pazarlık dengelerinin oluşacağını dile getirdi.
🎯 Haber Analisti Yorumu
ABD ara seçimleri, sadece Washington'daki koltuk dağılımını değil, doğrudan Beyaz Saray'ın küresel askeri operasyon kabiliyetini sınırlayacak bir halk oylaması niteliği taşıyor. Seçmenin sandığa 57 milyonu aşan erken oyla akın etmesi, hayat pahalılığı ve savaş yorgunluğunun Amerikan iç siyasetinde biriken öfkeyi tetiklediğini gösteriyor.
Trump'ın "Bay Veto" tehdidi, önümüzdeki iki yılda Amerikan devlet aygıtının derin bir kurumsal kilitlenmeye gireceğini kanıtlıyor. Temsilciler Meclisi'nin Demokratlara geçmesi halinde bütçe muslukları kısılan, harcamaları her adımda denetlenen ve soruşturma kıskacına alınan topal bir başkanlık dönemi başlayacak.
İran ile tırmanan kriz ve fısıldanan nükleer tehditler, aslında askeri bir gereklilikten ziyade içeride sıkışan siyasi yönetimin dikkat dağıtma hamlesi gibi duruyor. Netanyahu hükümetinin Washington üzerindeki ağır lobicilik etkisi, ABD'nin ulusal çıkarları yerine Orta Doğu'yu kalıcı bir kaosa sürükleme riskini tırmandırıyor.
Türkiye cephesinden bakıldığında, iki kutuplu Kongre dengesi hem riskler hem de fırsatlar barındırıyor. Trump ile kurulan kişisel diplomasi kanalı açık kalsa dahi, Kongre onayı bekleyen F-16 ve F-35 gibi savunma paketlerinin Demokratik çoğunluk tarafından insan hakları ve Suriye gerekçeleriyle daha sıkı şartlara bağlanması kaçınılmaz görünüyor.
Sonuç olarak bu seçim, askeri üstünlüğün siyasi başarı üretmeye yetmediği gerçeğini bir kez daha ilan ediyor. Önümüzdeki günlerde takip edilecek en kritik eşik, sandıktan çıkan Kongre tablosunun ardından Hürmüz Boğazı diplomasisinin çözülüp çözülmeyeceği ve petrol fiyatlarının küresel enflasyonu nereye sürükleyeceğidir.
Kanal: TGRT Haber TV