ABD'de Kritik Seçimlere Saatler Kaldı! - Akşam Ajansı | A Haber
A Haber · 2026-11-02
💡 Hızlı Bilgi
1. ABD Kongre ara seçimleri öncesinde Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu İran dosyasını telefonda görüştü.
2. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Sinop Nükleer Santrali ve 15 milyar dolarlık ticaret hedefi için Güney Kore'ye gitti.
3. Küresel piyasalarda Brent petrol yüzde 8'e yakın düştü, ons altın ise faiz baskısıyla 4.000 doların altına indi.
4. İran, Devrim Muhafızları kararına misilleme yaparak İngiltere Donanması ve Hava Kuvvetlerini terör örgütü ilan etti.
5. Bulgaristan cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turunu kazanan İlyana Yotova ülkenin seçilmiş ilk kadın cumhurbaşkanı oldu.
📊 Detaylı Açıklama
Amerika Birleşik Devletleri'nde Kongre ara seçimleri için geri sayım başladı. Temsilciler Meclisi'ndeki 435 sandalyenin tamamı ve Senato'daki 35 sandalye için seçmen sandık başına gidiyor. Anketler Temsilciler Meclisi'nde Demokratların öne geçtiğini gösteriyor. Senato'da ise başa baş bir yarış var. Yüksek akaryakıt fiyatları ve genel hayat pahalılığı Cumhuriyetçi Parti ve Donald Trump yönetimini doğrudan zorluyor.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ara seçim öncesinde Donald Trump ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Netanyahu, seçimlerin hemen ardından ABD'nin İran'a yönelik askeri operasyonları yeniden başlatmasını talep etti. Washington kanadı ise müzakere kapısını tamamen kapatmak istemiyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Başkan Trump'ın henüz yeni bir askeri operasyon kararı almadığını bildirdi.
İran cephesinde de tansiyon yüksek seyrediyor. İran Meclisi Güvenlik Komisyonu Üyesi Ahmet Beşayeş Erdestani, diplomasi masası için Türkiye ve Katar'ı işaret etti. Tahran yönetimi masaya açık olduğunu belirtirken diğer yandan savunma hazırlıklarını sürdürüyor. İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai de yeni bir saldırıya çok sert karşılık verileceğini duyurdu.
İran ile İngiltere arasında yeni bir diplomatik kriz patlak verdi. Londra yönetiminin Devrim Muhafızları Ordusunu ulusal güvenlik tehdidi sayması üzerine Tahran misilleme yaptı. İran Dışişleri Bakanlığı, İngiltere Kraliyet Donanması ile Hava Kuvvetlerini terör örgütü ilan etti. İngiliz dış istihbarat servisi MI6 ise hasım grup kategorisine alındı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, resmi temaslarda bulunmak üzere Güney Kore'nin başkenti Seul'e gitti. Ziyaretin en kritik başlığını Sinop'ta inşa edilmesi planlanan ikinci nükleer güç santrali oluşturuyor. Güney Koreli enerji devi KEPCO ile teknik ve maliyet şartları görüşülüyor. Liderler iki ülke arasındaki ticaret hacmini 15 milyar dolara çıkarmayı hedefliyor.
Finans piyasaları seçim öncesindeki jeopolitik sinyallere odaklandı. Olası müzakere ihtimalleriyle Brent petrol yüzde 8 seviyesinde sert bir düşüş kaydetti. Ons altın ise Amerikan Merkez Bankası Fed'in yüksek faiz patikasının süreceği beklentisiyle geriledi. Yılbaşından bu yana yaklaşık yüzde 30 kayıp yaşayan ons altın 4.000 dolar seviyesinin altına indi.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Meclis Plan ve Bütçe Komisyonunda savunma sanayisi verilerini açıkladı. Yıllık savunma ve havacılık ihracatı 10 milyar doları geride bıraktı. Çelik Kubbe sisteminin kritik bileşeni Siper Ürün-2 için 2027 yılında seri üretime geçilecek. Ayrıca yerli otomobil TOGG'un yeni modeli T6X'in de 2027 yılında üretim bandına inmesi planlanıyor.
Küçük ve orta ölçekli işletmeler için TOBB Nefes Kredisi paketi devreye girdi. KOBİ başına 5 milyon liraya kadar finansman sağlanacak. 50 milyar liralık paket kapsamında krediler 6 ay anapara ödemesiz ve 48 aya kadar vadeli kullandırılacak. Faiz oranları vadeye göre yıllık yüzde 34 ile 36 arasında belirlendi.
Bulgaristan'da halk cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turu için sandık başına gitti. Sandığa katılım oranı yüzde 27 ile 29 arasında kaldı. Oyların yüzde 57,4'ünü alan İlyana Yotova sandıktan birinci çıktı. Rakibi Andrey Gurov ise yüzde 39,6 oy aldı. Bu sonuçla Yotova ülkenin halk oyuyla seçilen ilk kadın cumhurbaşkanı unvanını aldı.
İçişleri Bakanlığı koordinesinde FETÖ'nün güncel yapılanmasına yönelik geniş çaplı operasyon yapıldı. Jandarma TEM ekipleri 32 ilde eş zamanlı baskınlar gerçekleştirdi. Örgüte finans sağlayan ve sosyal medya propagandası yürüten 72 şüpheli yakalandı. Adliyeye sevk edilen zanlılardan 41'i mahkemece tutuklandı.
İstanbul Emniyet Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Şubesi son bir haftada büyük sevkiyatları engelledi. Kent genelindeki baskınlarda 523 kilogram uyuşturucu madde ile 1 milyon 600 bini aşkın uyuşturucu hap ele geçirildi. Belçika tarafından aranan uluslararası bir uyuşturucu karteli lideri de Zeytinburnu'nda yakalandı.
Adalet Bakanlığı ve ilgili kurumlar süresiz nafaka uygulamasını değiştirmek için yeni taslak hazırlığına başladı. Anayasa Mahkemesi'nin ilgili kanundaki süresiz ibaresini iptal etmesi süreci hızlandırdı. Yeni formülde yalnızca evlilik süresine bakılmayacak. Eşlerin yaşı, çalışma durumu, sağlık koşulları ve ekonomik durumları birlikte değerlendirilecek.
🎯 Haber Analisti Yorumu
ABD ara seçimleri, Donald Trump'ın kalan görev süresindeki hareket alanını kökten belirleyecek bir virajdır. Temsilciler Meclisi'nin Demokratların denetimine geçmesi, yönetimin bütçe ve yasa çıkarma gücünü fiilen kilitler. Bu tablo Beyaz Saray'ın iç politikadaki tıkanıklığı dış politika krizleriyle aşmaya çalışması riskini doğurur.
Netanyahu yönetiminin seçimlerin hemen ertesinde İran'a saldırı baskısı kurması tesadüf değildir. İsrail bölgedeki çatışma sürecine Amerikan askeri gücünü doğrudan dahil etmek istiyor. Ancak Amerikan seçmeninin sandıktaki en büyük motivasyonu artan benzin ve yaşam maliyetleridir. Yeni bir bölgesel savaş petrol fiyatlarını yeniden tırmandıracağı için Beyaz Saray henüz askeri seçeneğe tam yeşil ışık yakamıyor.
İran'ın diplomasi masası için Türkiye ve Katar'ı adres göstermesi, Ankara'nın kriz çözme kapasitesine duyulan ihtiyacı gösteriyor. Türkiye, hem Batı blokuyla hem Tahran'la açık iletişim kanallarına sahip nadir aktörlerden biridir. Olası bir müzakere masasının kurulması, Türkiye'nin bölgesel denge politikasını ve diplomatik ağırlığını daha da artırır.
Küresel piyasalardaki sert fiyatlamalar jeopolitik risklerin ekonomiyi nasıl doğrudan baskıladığının kanıtıdır. Brent petroldeki geri çekilme kısa vadede bir diplomatik alan açıldığını gösterse de kırılganlık sürüyor. Altındaki düşüş ise Fed'in faizleri uzun süre yüksek tutacağı endişesinden kaynaklanıyor. Piyasalar askeri çatışma ihtimali ile yüksek borçlanma maliyeti arasında sıkışmış durumdadır.
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Güney Kore çıkarması, Türkiye'nin nükleer enerji ve ileri sanayi teknolojilerindeki tedarik zincirini çeşitlendirme arayışını yansıtıyor. Akkuyu projesinde Rusya'ya olan bağımlılık Sinop projesinde Güney Kore alternatifiyle dengelenmek isteniyor. 15 milyar dolarlık ticaret hedefi ve savunma sanayisindeki ortaklıklar bu stratejinin uzun vadeli ayaklarıdır.
Bundan sonra dikkatle takip edilecek tek ana gelişme, ABD seçim gecesi sandıklardan çıkacak kesin sandalye dağılımıdır. Kongre çoğunluğunu kaybeden bir Beyaz Saray'ın İran dosyasında diplomasiye mi yoksa çatışmaya mı yöneleceği tamamen bu sandık aritmetiğine göre netleşecek.
Kanal: A Haber